ГлавнаяКультура

Изаят – халачийин устад

1 1 1 1 1 1 1 1 1 1

6«Узу Хив райондин Гъвандикк гъулан вари райондин ва вари халачачйирин арайиъ машгьур вуйи устад Бесханумдин риш, кюгьне вахтарихъан мина халачйир урхру тухмин вакил вуза…»

Гьамцдар гафариинди ккебгънийи ич сюгьбат Хиварин халачйирин фабрикайин директор, халачачи, рестовратар, художник Изаят Меджидовайи. Дугъу саки вари чан уьмур дюн’яйин варитIан кюгьне искусствйирикан сабдиз бахш апIура.
Изаят бажи халкьдин культурайихьна лап мани гьиссариинди янашмиш шулу. Дугъу дагъустандин аьдати халачачивал тазатIан арайиз хувалик умудар кивра. Иллагьки гьадму чан кIваъ айи кьастари дугъаз, дамагъ ва фурс ктарди урус чIалнан дарсар киврайи дагълу Гъвандикк гъулан аьдати мялимдиз, гъи хайлин хъуркьуваларихъна гъюз мумкинвал тувну. Ав, Изаят бинайин образованиейиинди мялим ву, амма думу саб вахтнара чаз бабан никкдихъди гъафи сяняаьткарвалихьан ярхла гъахьундар. Изаят, варжариинди ва агъзрариинди жара табасаран шубарси, хьуд йис гъабхьиган халачийин дуркьарихъ деъну, яш ургуд йис вуйиган, жарарикан асиллу дарди, кIул’инди ляхин апIури гъахьну, хъа йицIисад йис гъабхьиган, дугъаз халачачивалин искусствойин гьарсаб ляхникан, циркликан вари аьгъяйи.

Выставка изделий старинного табасаранского ковроткачества покорила Махачкалу

1 1 1 1 1 1 1 1 1 1

6Выставка современных табасаранских ковров, созданных по старинным технологиям, «Ковер Изаят», организованная Музеем-заповедником – этнографическим комплексом «Дагестанский аул», открылась сегодня, 4 марта, в выставочном зале Союза художников Республики Дагестан в Махачкале.

Это первая выставка из большого проекта «Традиционные ремесла. Прошлое и настоящее», посвященного сохранению и возрождению художественных ремесел республики. Выставка представляет не просто коллекцию современных табасаранских ковров, а отражает достижения в сложном процессе возрождения традиционного дагестанского ковроделия.

Хив райондиъ никкдин завод

1 1 1 1 1 1 1 1 1 1

5Гъи Дагъустан, гьякьикьатдиъ арайиз дуфнайи читин месэлйир гьял апIури, артмиш хьпан, яратмиш апIбан гъизгъин рякъюъ а. Му жигьатнаан РД-йин Главайи хайлин хайирлу рякъярра улупна.

Уьлкейиъ гъи экономикайин артмиш’вали аьхю роль уйнамиш апIура. Хив райондин гъулан мяишатдин цирклиъ гъахурайи серенжемарин натижайиъ хъуркьуваларра гъазанмиш дапIна. Гъи райондин артмиш’валик лайикьлу пай киврайи ватанагьлийир Хив райондизра а.
Мартдин 4-пи йигъан Хив райондиъ артмиш’валин диб мюгькам апIурайи нубатнан шадлугъар гъахьну. Хив ва АрхъитI гъуларин арайиъ никк кьабул ва никкдин сурсатар гьясил апIру заводдин шибритI ипну. Му ляхнар тамам апIурайидар Казахстандиъ яшамиш шулайи Фатялиеварин хизан ву.

Эскер, мягьсулдар, мясляаьтчи

1 1 1 1 1 1 1 1 1 1

2(эвел 2015-пи йисан 7-пи нумрайиъ)

КIваъ къурхулу гьиссарра ади, Нариман Казахистандиз гъягъюру. Гьяйифки, дугъан шаклу фикрар тамам шулу. Командировкайин йишв’ина гъафиган, дугъаз, къайда адарди, гьарури чаз ккуниб апIурайи эскрар гъяркънийи. Машинарихъ хъайи эскрар жюрбежюр колхозариъ ва совхозариъ «тарагънайи». Командирарин терефнаан гюзчивал алдрувал ачухъди рябкъюрайи. Хъа мициб къайдасузвали фициб йишвахъна хуруш, армияйиъ гъуллугъ апIури гъахьидариз аьгъя. Эскервалин низам-къайда мушваъ айидарин кIваиндикьан амдайи.

Учв гъушу сабпи колхоздиъ Наримандиз ички дубхънайи, йирси гъяргъярикди айи, «целинайиз гъювал жибкIуб» ккун апIурайи эскрар алахьнийи. Дявдин гъуллугънаъ айи эскрар дуфнайи вари гъулариъ гьамциб аьгьвалат айи. Вари йишвариъ ерли агьалйири эскрарикан аьрзйир апIурайи: шлин пеэр икI гъапIну, шлин якъ, тмуну йишваъ, «бензин ккудубкIну», мягьсул уч апIуз гъабхьундар, хъа ашкар гъабхьиганси, машиндихъ хъайири бензин масу тувну. Пиян духьнайи эскрари вари йишвариъ ерли жигьиларихъди гъярхьувалар арайиз хурайи.

Культурайин Министерствойин премйир

1 1 1 1 1 1 1 1 1 1

Улихьна йигъари Дагъустан Республикайин культурайин Министерствойин конференцйир гъахру залиъ культурайин министр Зарема Бутаевайи 2014-пи йисан министерствойи тяйин гъапIу конкурсарин гъалибчйириз пешкешар ва премйир тувну. 

Гьаци, 2014-пи йисан республикайин искусство артмиш апIбак лайикьлу пай кивдариз, бажаранвал кайи артистариз кюмек апIбан бадали, РД-йин культурайин Министерствойи музыкайин ва театрарин цирклиан 3 премия тяйин гъапIну: Барият Мурадовайин ччвурнахъан «Дишагьлийин варитIан ужуб роль» премия, академический вокалин цирклиъ Исбат Баталбеговайин ччвурнахъан премия, эстрадайинна джаздин мяълийир апIбаан Сергей Агабабовдин ччвурнахъан премия.

Театриъ культурайин Йисандин натижйир

1 1 1 1 1 1 1 1 1 1

4Сабсана йис тарихдиз гъубшну – 2014-пи йис, ихь уьлкейииъ культурайин Йисси мялум дапIнайиб. Му йисан культурайин уьмриъ хайлин маракьлу серенжемар гъахьну, иллагьки – театрарин ляхниъ.

Табасаран драмайин театриз культурайин Йис лапра асасуб гъабхьну. Фици? 2014-пи йисан театриъ гьамусдиз зат дархьисдар гьядисйир, цIийи постановкйир ва хъуркьувалар гъахьну. Дидкан ихь театрин спектаклйириз гъилигу жара театрарин режиссерари ва театрин критикари, тамашачйири гъапну – театрин яратмиш апIбан ляхнин цIийи, заан вуйи дережайикан.

Мусурман дин ва жигьилар

1 1 1 1 1 1 1 1 1 1

2Жигьилар – гьар фунуб - вушра жямяаьтлугъдин бина ву. Ислам динди, диндин улихь хьайидари жигьилариз заан дережайин тербия ва аьгъювалар тувуб ккун апIура. Пайгъамбар Мягьяммадди (с.аь.с.) жигьил наслиз эдеблувалин, ватанпервервалин тербия тувбаз, багъри Ватан ккун хьувализ, диндиз гьюрмат апIбаз ва ислам диндин тIалабар, шариаьт тамам апIбаз зурба фикир тувну. Гъийин девриъ, гьарганси, ухьу ихь Пайгъамбрин улупбарикан мянфяаьт кадабгъну ккунду.

Дупну ккундуки, жямяаьтлугъ улихьна гъабхбан бадали, ихь Пайгъамбри жигьилар жюрбежюр жавабдар гъуллугъариин дерккри гъахьну. Дугъаз жигьилари гьяракатниинди, метлеблувалиинди ляхин гъабхруваликан аьгъюди гъабхьну. Гьякьикьатдиъра жигьил насли дугъан фикрар, тIалабар ва табшуругъар тамам апIури гъахьну.

Культурайин Йисан натижйир гъивну

1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 Рейтинг 0.50 (1 Голос)

Гъубшу йисан декабрин аьхиримжи йигъари Мягьячгъала шагьриъ М.Горькийин ччвурнахъ хъайи Урус драмтеатриъ культурайин Йисан натижйириз бахш дапIнайи яркьу серенжем кIули гъубшну. Культурайин гъуллугъчйир тебрик апIури, думу серенжемдиз Дагъустан Республикайин Глава Р.Аьбдулатипов, РД-йин Халкьдин Собраниейин Председатель Хизри Шихсяидов, РД-йин Гьюкуматдин Председаетль Аьбдусамад Гьямидов, РД-йин Гьюкуматдин Председателин сарпи заместитель Анатолий Карибов, Мягьячгъала шагьрин мэрин вазифйир тамам апIурайи Мягьямед Сулейманов, РД-йин саки вари министрар, парламентдин депутатар, илимдинна яратмиш апIбан интеллигенцияйин вакилар уч гъахьнийи. 

«Урусатдин лизи кьарнийир»

1 1 1 1 1 1 1 1 1 1

5Москвайиъ кIули гъубшу литературайин фестиваликан кьюб гаф

Гьар йисан ноябрин аьхириъ Москвайиъ Литераторарин центральный хулаъ (ЦДЛ) Халкьарин дуствалин фестиваль «Урусатдин лизи кьарнийир» кIули гъабхури аьдатнаъ абхъна. Фестивалин асас метлеб - халкьарин арайиъ дуствал ижми апIуб ва культурайинна литературайин аьлакьйир гужал хьуз кюмек тувуб ву.

Ккудубшу йисандин фестиваль Расул Гьямзатовдин «Кьарнийир» мяълийиинди ккебгънийи. Фестиваль тешкил апIбан кIулиъ айир урус шаир ва таржумачи Сергей Соколкин вуйи, хъа серенжем гъабхуз дугъаз мяълийирин машгьур устад Елена Догайи кюмек апIурайи.

Страница 18 из 18

f1 in1 ok1 t1 v1 y1

Top