– Ма увуз, халкь, уларин акв,
Ма гьякьикьи урхуб-бикIуб, –
Гъапунва, кIван варитIан пак
Хияларин паплар кивну.
Пирмягьмад Аслановди му гафар «Халкьдин мялим» ччвур тувнайи шаир, таржумачи, табасаран чIалниинди сабпи макьала гъибикIу «Уьру Табасаран» (гьамусдин «Табасарандин нурар») газатдин сарпи редактор, илмин гъуллугъчи, табасаран чIалнан алфавит дюзмиш гъапIу аьлим, багъри чIалниинди чапдиан адагъу садпи букварарин автор Темирхан Шалбузовдиз бахш дапIнайидар ву.
Гъябгъюрайи йисандин июлин 12-пи йигъ Хив райондин тарихнан йигъа-рин сиягьназ гъябгъиди; фицики му йигъан чIалнан аьяндар, мялимарин мялим вуйи Темирхан Шалбузовдиз райондин образованиейин отделин гьяятдиъ ядигар ачмиш гъапIнийи.
Мярака абццри, сифтейин гаф райондин глава Ярмет Ярметовди гъапнийи. Чан удучIвну улхбаъ дугъу Темирхан Шалбузовди жвуван вари уьмур халкьдин савадлувал бадали сарф гъапIуваликан кьатIи’ди ва мяналуди ктибтнийи.
Серенжем давам апIури, думу кIули гъабхурайи бабан чIалнан ва литературайин дарсарин мялим Мейлан Нежефовди меркездиан дуфнайи хялариз гаф тувнийи. Дурарин арайиъ Дагъустан Республикайин лайикьлу юрист, отставкайиъ айи юстицияйин полковник, Хив райондин гьюрматлу ватандаш, шаир Багъир Ражабов, машгьур аьлим, дагъустан ва кавказ чIаларин ишчи, профессор Загьир Загьиров, профессор, тарихи илмарин доктор Мягьямед Гьясанов, ядигарин автор – архитектор, Урусатдин лайикьлу художник Мирзабег Аьлимирзаев, предприниматель Айваз Рамазанов ва Шалбузоварин хизандин хайлин ярар-дустар айи.
Серенжемдиъ удучIвну гъулхдари Темирхан Шалбузовдин уьмрикан ва яратмиш’валин рякъкан, жвуван халкьдин культура артмиш апIбак дугъу киву пайнакан яркьу мялуматар тувнийи. Варжариинди табасаранариз уьлин кьацI гьиву, гьар фуну ляхниъра табасаранариз кюмекназ бакар хьуз гьялак шлу, жара касдин дерднан гъагъ жвуванубси гьисс апIури, дидкан хажалат зигру юкIв айи, чан вари аьгъювалар аргъаж шулайи насларихьна рукьуз ккуни Темирхан Шалбузовдин инсанвалин кIалбарикан ва рягьимлувалин, рябатлувалин, эдеблувалин хасиятнан лишнарикан кидибтну ккудубкIуз шулдайи.
УдучIвну улхурайи мялимари, ярар-дустари ва чIалнан устадари гъира дугъан китабариан, бикIбариан, словарариан дургъурайи, гъадагъурайи ва ишлетмиш апIурайи аьгъюваларин ирс заан дережайиъ гъубзнайивал субут гъапIнийи.
Вари удучIвну улхурайидари, райондин администрацияйизси, Хив гъулан глава Фахрудин Рамазановдиз ва ла-йикьлу художник, скульптор Мирзабег Аьлимирзаевдизра аьхю баракаллагьнан гафар кIурайи.
Хив ва Гъвандикк гъуларин кьялан мектебариъ урхурайидари шаирин шиърар дурхну, райондин культурайин, музейин ва библиотекайин гъарашугъари чпин лайикьлу пай кивну, серенжем аьхирихъна гъабхнийи.
Аьхирки, ядигар ачмиш дапIну, кюкйирин кунцIар дивган, Халкьдин мялимдин шуру Назлуханум Темирхановнайи серенжемдин вари иштиракчйириз чпин хизан-кюлфетдин терефнаан кьадар адру чухсагъул мялум гъапIнийи.
Серенжемдин аьхириъ, халис табасаранарин аьдат уьбхюри, гъирагъдиан дуфнайдариз администрацияйин терефнаан ачухъ суфрайихъна дих гъапIнийи.
