Ригъдин нурар: мянфяаьт ва зарар

Гюльнара Мягьямедова

 

Кьюрдун аьхъю, хьадукран ва чвлин мархьар ургъру йигъари ухьу ригъдиз ккилигури шулхьа. Магьа ихь ккуни хьад улубкьна. Кьибла ригъдин нурари жилар бегьем аргура. Хьадан вахтна гизафдар, иллагьки кафари терефариъ яшамиш шули, ригъдин манишнахъ дахаргнайидар ригъ, манишин, гьюл айи йишвариз отпускдин вахт адапIуз гъягъюру.

 

Жиниб дар, ригъ али йигъан гвачIнинган нивкI’ан уягъ хьузра рягьятди ву, дициб йигъан инсандин бедендин гьяракатра ужуб шулу. Ригъди ихь бедендиз D витамин тувру. Думу витаминди беденди кальций кьабул апIуз кюмек тувру. Хъа мархь убгъури, дифар гъючIвнайи йигъан инсандин кефйир адрувализ дилигну, хул’анра удучIвуз ккун шулдар.
Гьаци вушра инсандиз ригъдин нурарикан мянфяаьттIан адар пуз шулдар. Саб терефнахъан, ригъдин нурари инсандин хамран микрофлорайин кьадар къайдайиъди уьбхюз кюмек тувру, хъа тмуну терефнахъан, ригъдин нурари хайлин лазим дару лишнар арайиз хуру.
Ригъдин нурарикк ккайи инсандин машнан ва жандин ранг дигиш шулу.
Ультрафиолетдин нурари инсандин хамраан ламвал адабгъуру. Хам ебццуру, лам кам хьувалиан гал алдабхьуз хъюбгъру. Кми-кмиди ригъдин нурарикк шлу касдин машнан хам ухди кьаби хьуз, дидиъ кьарцIар ахьуз хъюбгъру. Ультрафиолетди инсандин жандин, машнан хамран ранг дигиш апIуру, машнакна ва жандикна мучIушин айи тIагъмйир арайиз хуру. Ригъдикк ачухъди айи бедендин паяр ухди-ухди уьру хьуз хъюгъру, хъа гизаф вахтна ригъдикк гъузиш, хамран ачухъди айи йишвариз гъургу кIишар удучIвуру.
Ригъдин нурарин чIуру тясирлувалихьан беден фици уьбхюру? Гьаму суал хьади узу косметолог Саида Гьяжиибрагьимовайихьна илтIикIнийза. Дугъан теклифар исихъ туврача.

«Инсандин сагъламвализ ригъдин нурар чарасуз лазим ву. Ригъди инсандин беден D витаминдихъди тямин апIуру. Узухьна косметологияйин кюмек ккун апIури, гизафси илтIикIрудар жигьил шубар, ву. Дурариз, ригъдин нурарихьна фила удучIвуруш, ктибтури шулза. Ригъдихьна гвачIнинган сяаьт миржибдиан сяаьт йицIубдиз-йицIисабдиз удучIвну ккунду. Гьадму вахтна ригъдин гъюдли нурари хамраз ужуб тясир апIуру. Сабсан мянфяаьтлу вахт хябяхъдин сяаьт юкьубдихъан лавландизкьан ву.

Хьадан вахтна отпускайиз гьюлин гъирагъдихъна гъушдар ригъдин кюмекниинди чпин хамраз гъизилин ранг тувбахъ шулу. Амма ригъдин ачухъ нурари, хамраз уччвуб ранг тувбахъди сабси, хам ебццурира, дидиз уьру ранг йивурира шулу. ГвачIниндин сяаьт йицIисабдихъан лисхъандин сяаьт юкьубдизкьан ригъдин нурари инсандин хам убгуру. Думу вахтна ригъдин нурарихьан жин гъахьиш ужи ву. Ригъдин нурари варитIан гизаф ачухъди шлу машнан хамраз тясир апIуру. Ультрафиолетдин нурари жандин ва машнан хамраз гьяракатниинди меланин удубчIвуз гъитру. Меланинди хамраз кIарушин айи гъизилин ранг тувру. Рангнахъди сабси диди хамран коллаген (хамран ижмивал ва биржрувал тямин апIру белок) дабгъуз гъитру ва хам ебццуру.
Узу жигьил шубариз чпин машнан хамран жигьилвал уьбхбан бадали, гизафси хьадан вахтна гвачIнинган витамин С кайи сыворотка ва SPF (ультрафиолет нурарихьан уьбхру) крем ктатуб ккун апIури шулза. Витамин С-йи машнак мучIу тIагъмйир хьуз гъитрадар, хъа кремди машнан ламувал уьбхюру. Гьаци машназ хъайивал апIуруш, машнан хам ригъдин нурарин чIуру тясирнаан уьбхюз хьибди. Кремдихьан хам гвачIниндиан лавландизкьан уьбхюз шулдар. Гьаддиз, 5-6 сяаьтналан крем ктату йишв марцц дапIну, сабсан ражари думу ктатуб лазим шулу», – гъапнийи йиз сюгьбатчийи.
Гъийин девриъ туканариъ вари лазим вуйи кремар а. Ичв бедендин хамран гъайгъушнаъ йихьай. Косметологдин теклифар кьабул апIинай.