Гьамусяаьт Табасаран райондин вари 74 гъул бегьемди газдихъди тямин дапIна. Уьмуми гьисабариинди, райондиъ 615 788 метр газдин турбйир дизигна. Газ пай апIру саб пунтк (ГРП) СиртIич гъулаъ ерлешмиш дубхьна, гьацира райондиъ газ пай апIру шкаф жюрейин 45 пунктар (ШРП) ва газран давление къайдайиъ уьбхру 320-дихьна РДНК а. Табасаран райондиъ 10 000-тIан артухъ абонентари ва 200 идарйири газ ишлетмиш апIура.
Табасаран райондин газ ишлетмиш апIру гъуллугънан (ЭГС) гъайгъушнарикан узу улихьна йигъари «Газпром газораспределение Дагестан» ООО-йин Табасаран райондиъ айи ЭГС-дин начальник Гьяжимягьямед Гюловдихъди сюгьбат гъубхнийза.
– Гьяжимягьямед Сейфуллаевич, Табасаран райондин ЭГС-ди сачдин йис фицдар натижйириинди ккудубкIну?
– 2021-пи йисан 3174 абонентарин хуларин айитI айи газдин оборудованиейиз техника жигьатнаан гъуллугъ гъапIну ва медицинайин, образование-йин, культурайин ва газ ишлетмиш апIру жара идарйирин (КБП) 2460423 манатдин игьтияжар гьуркIну.
Мидланра савайи, 2021-пи йисан аьрзйириинди 51 касдин газар хътатIну ва улихьган газ хъадабтIнайи 42 касдин хулариз газар хъитIну, 63 цIийи абонентаринра газар хъитIну, 647 касдин счётчикар кадагъну, цIийидар кивну. Ишлетмиш гъапIу газдин пул тутруву, бурж кайи касарин гьякьнаан учухьна газ хътабтIуз 750 кас кайи 12 сиягь хътаънийи. Абонентарихъди тялукь ляхин дубхну, 41 касди ктарди, имбударихьди чпин буржар ктирчуз гъитунча, бязидари чпик кайи буржар багарихьди ктирчуз гаф тувнийи.
Вари райондиъ инсанариз ва КБП-йин идарйириз кюмек вуди, ЭГС-дин гъуллугъчйири 4 083 206 манатдин ляхин дубхна. Мидланра савайи, хайлин рас апIбан ляхнарра кIули духнача, 2021-пи йисан 4 РДНК ва 22 турба гьюдюхюнча.
– Саб гафниинди, 2021-пи йисан йитIнайи вари планар кIулиз адагъунчва?
– Ваъ, йитIнайи вари планар кIулиз адагъуз гъабхьундарчухьан. Сачдин йисаз, газдин турбйир ва оборудование гьюдюхбан бадали, аьхю планар дийитIнайча, гьацира турбйириз ширар йивувалра, амма лазим вуйи кьадарнаъди пул дедребтрайивализ лигну (2017-пи йисхъан мина «Газпром газораспределение Дагестан» ООО-йин пулин дакьатарин счётар хъяркьна), герек вуйи оборудование адрувалиан вари планар тамам апIуз гъабхьундар. Анжагъ цци апрелиъ «Газпром газораспределение Дагестан» идарайин хъяркьнайи счетар ачмиш гъапIну.
– 2022-пи ва 2023-пи йисари инсанар хътудубтIди газдихъди тямин апIбан бадали, фицдар чарасуз лазим вуйи серенжемар гъахуз ккачва?
– Думу метлебарихъ хъуркьбан бадали, пландик сабпи ражари дапIну ккуни гьамцдар расвалин ляхнар кирчнайич:
1) Хючнаан Гурихъна гъябгъюрайи газдин турба лап дибдиан рас апIувалин ляхнар гъахуб, гьадму гьисабнаан заан давлениейин Д219 мм ацIушин айи турба 850 метрин манзилнаъ гьюдюхюб, 1900 метрин манзилнаъ газдин турбайикк ккудукьру 190 турб-йир, бетон хъубзну, албагуб ва дурариз ширар йивуб;
2) Гурхъан Хянягъна дизигнайи заан давлениейин Д159 мм ацIушин айи турбайиъ 2,5 метрин тагъ адабтIну ккабалгуб; 2130 метрин манзилнаъ газдин турбайикк ккудукьру турбйир гьязур дапIну, дурариз ширар йивуб;
3) СиртIич гъулан кючйиригъ гъяйи 2100 метрин АГРС-дин заан давление айи Д219 мм газдин турбайикк ккудукьру турбйир гьязур дапIну, дурариз ширар йивуб;
4) СиртIчан Гюгьрягъна гъябгъюрайи, заан давлениейин Д159 мм газдин турба 4500 метрин манзилнаъ жилиин дабхъна, гьаддикк ккудукьузра турбйир гьязур дапIну, дураризра ширар йивну ккунду, гьацира 1500 метр гьял ктру турба гьюдюхюбра лазим ву;
5) ЦIийи Лижв’ан ФуркIилна гъябгъюрайи заан давление айи Д219 мм турбайикк 10260 метрин манзилнаъ ккудукьру турбйир гьязур дапIну, дурариз ширар йивуб;
6) ФуркIлан ТинитIна гъябгъюрайи заан давление айи Д159 мм турбайикк 3500 метрин манзилнаъ ккудукьру турбйир гьязур дапIну, дурариз ширар йивуб;
7) ФуркIлан ТIюрягъна гъябгъюрайи заан давление айи Д159 мм газдин турба 1750 метрин манзилнаътIан дизигнадайи, думу ккудукьнайи турб-йирилан алдабхъна ва кьяни дубхьна, гьаддиз думу гьюдюхну, тагъра дюз дапIну ккунду;
8) Ягъдигъан Хючназ 210 метрин манзилнаъ жилин зиълан гъюрайи Д273 мм ацIушин айи газдин турба жилин исиккди ккипувал; лазим вуйи вари материалар духна, ва июндин вазлиъ думу ляхнар апIуз хъюгъди.
Зиихъ улупнайи ляхнарихъди сабси, 2022-пи йисан йирси оборудование цIийи алапIбан бадали, газ пай апIру шкафариъ дибдиан рас апIувалин ляхнар кIули гъягъиди: Хюрикк гъулаъ айи 9-пи ва 10-пи нумрайин, ТинитI гъулаъ айи 42-пи ва 43-пи нумрайин, Дарвагъ гъулаъ айи 25-пи нумрйирин, Хючнаъ айи 4-пи нумрайин, Гюгьрягъ гъулаъ айи 23-пи нумрайин, Ярса гъулаъ айи 4-пи ва 8-пи нумрйирин шкафариъ.
– Уьлкейин Президентдин программайиинди хуларихъна пулсузди газ зигбан гьякьнаан фициб ляхин гъабхурачва?
– Урусатдин Президентдин программайиз асас вуди, цIийиди хулариз удучIвнайи касариз пул тутрувди газ зигувалин ляхнарра давам апIидича. Гъийин йигъаз Табасаран райондиан гьадму программайин дахилнаъди 31 касди аьрзйир тувна. 2021-пи йисан дицдар ватанагьлийирикан 7 касдин хуларихъна газ гъизигну. Гьаму программайиинди 6 километр газдин цIийи турбйир зигуз, гьацира 10 шкафтIан артухъ цIийи оборудование дивну, тазади газ дизигнайи касарин хулар турбайик китIуз планламиш дапIна.
