Наргиз Гюлечова
28-пи мартдихъанмина Дагъустандин муниципалитетариъ мархьар, селлер ургъбиинди дубхьнайи заваликк, гъулан мяишатдин (АПК) хутIлар-багъларси, мал-къарана пеъ-шюхъра ккабхъну.
Хасавюрт райондин гъулариъ духьнайи гьядисйир себеб вуди, саспи хусуси мяишатариъ цIарнахъди дийихну дахьнайи кIарар гъяркъган, жандиъ зиз абхъуйи. Гьаци хайлин пеэр-шюхъярра гъийихну. Саб Хасавюрт райондиъ ваъ, мархьлин завал гъабхьи муниципалитетариъ хайлиндарин гьяйванатар гъийихну вая селлери хьади гъушну.
Дагъустандиъ айи му читин агьвалатнахъди аьлакьалу вуди, завал гъабхьи йишвариъ набататчивалин ва малдарвалин цирклариъ шулайи зарарнан кьимат тяйин апIбан бадали, республикайин гъулан мяишатдин ва ипIру-убхъру сурсатарин министр Шамиль Рамазановдин тIалабнииинди, дугъан сарпи заместитель Шарип Шарипов Дербент райондиз гъушну. Райондин АПК-йин управлениейин кIулиъ айи Юсиф Герейхановдихъди сатIиди дурар Жалгъан ва Рукель гъулариъ, селлери зарар туву Ризван Якьубовдин ва Берикей гъулаъ айи «Анжелина» ООО мяишатариз гъушну. Мархьар гизаф ургъбиинди, Р. Якьубовдин мяишатариъ дурзнайи гулдиз ва келемдиз аьхю зарар гъабхьну, хъа «Анжелина» ООО мяишатдиъ инвестицйирин проектдиинди йимишарин багълариъ кивнайи хайлин гьарар гъюргъну ва гьадму багълариз литIнариинди шид туврайи гъурулуш чIур гъабхьну. Му аьгьвалат 28-29-пи мартди гъургъу мархьари арайиз гъабхиб ву. Хъа 5-пи апрели хъанара артухъди мархьар дургъну, Дербент райондин гъулан мяишатар айи Мамедгъалайиз гизаф зарар дубхьна.
«Табасарандин нурар» газатдиз Шарип Шариповди туву мялуматариинди, республикайиз табиаьтди туву завал гъабхьи йигъхъанмина, министерствойин оперштабди региондин АПК-йиз гъабхьи зарар ахтармиш апIбан ляхин кIули гъабхура. Думу ляхин муниципалитетарин администрацйирихъди ва мяишатарин кIулиъ айи касарихъди сатIиди тамам апIурайиб ву.
«Гъулан мяишатдиз гизаф зарар дархьбан бадали, вахт ккимидитIан уьлчмйир кьабул дапIнайи. Гьамусяаьт министрин табшуругъниинди министерствойин гъуллугъчйир идарйирин арайиъ вуйи комиссияйин гьисабнаъди зарар гъабхьи муниципалитетариз душна. Дурари гъулан мяишатдиз фициб зарар дубхьнаш, ахтармиш апIура ва лазим вуйи кюмек тувбан месэлйир гьязур апIура», – гъапну Шарип Шариповди.
Региондин гъулан мяишатдин ва ипIру-убхъру сурсатарин министрин тIалабниинди республикайин кафари терефнаъ айи муниципалитетариъ табиаьдин гьядисйирихъди аьалакьалу вуди, арайиз дуфнайи аьгьвалат ахтармиш апIуз министрин заместитель Шамиль Жамалов Бабаюрт райондин галариз гъушну. Душваъ мархьар гъургъиган Бабаюрт ва Хунзах райондин галар шту ккаъну, айи мал-къарайиз хайлин зарар гъабхьну. Хъа хусуси мяишатариъ айи мал-къарайиз зарар дубхьнадар.
Гъийин йигъаз айи мялутамариинди, республикайин селлер ургъбиинди 700 аьхю малар, 2200 чарвйир ва 60 агъзуртIан атрухъ пеэр-шюхъяр гъийихну.
Эгер мал-къара, пеъ-шюхъ дийихнайи, вая кивнайи хутIлар-багълариз зарар дубхьнайи мяишатар аш, дицдариз кюмек апIуз кIури, министерствойиъ горячий линия ачмиш дапIна. Багъманчивалин цирклиан дубхьнайи зарарнакан мялуматар туври, гьаму нумрариз 8 (8722) 51-75-24, 8 (963) 413-71-76, хъа малдарвалин цирклиан – гьаму нумрариз 8 (8722) 51-11-60, 8 (964) 003-50-98 зенг апIинай.
Дарпидира гъибтуз шуладар. Республикайиъ духьнайи гьядисйири инсанвал кайи касарра ашкар апIура. Гьацдарикан сар Ростовдиан Дагъустандиъ заваликк ккахьнайи гьяйванатариз кюмек апIуз гъафи ветеринар Анастасия Бондаренко ву. Мархьар-селлери ккаънайи гъулар-хулар социальный сетариан гъяркъган, думу дишлади чан шей’ар уч дапIну, мал-къарайиз ва хуйир-гатйириз кюмек апIуз республикайиз гъафну. Чан пулин дакьатарихъ дармнар масу гъадагъну, гьацI метртIан артухъ дийибгънайи миркксиб штузра, айи батIризра зат фикир тутрувди, шуру дишлади гьяйванатариз кюмек апIуз хъюгъну.
Мугъаз жюрбежюр гьялнаъ айи гьяйванатар алахьури гъахьну: саспидар – аьхълушнаан гукIнишин кабхънайидар, саспидар – лап яманди гучI дубхьнайидар. Хъа наънанкIа кюмек ккун апIурайистар гатдин мявварин вая хуйин цIузарин сесер гъеерхьган, Анастасияйи, дицдар гьяйванатариз мани апIури, ипIрубна дармнар туври, кюмек тувуз гьяракат апIури гъахьну. 3-4 йигъандин арайиъ Хасавюрт райондин шту ккаънайи гъуларин гьяйванатариз Анастасияйи аьхю кюмек тувну.
