Аьхиримжи вахтари Табасаран райондин айитI вуйи ва федеральный эгьемият рякъяр рас ва цIийи алаъуз, асфальт улубзуз, яна рякъярин гьякьнаан инсанариз гъулайвалар яратмиш апIуз гизаф зегьмет зигура. Дици вуйивалиин инсанарра разиди ву, рякъяр тикмиш апIурайи тешкилатариз чпихьан шлу кюмекар агьалйирира, меценатарира апIура.
Гъулахъна гъюру ясана гъулан айитI ужудар рякъяр айивал – гъулан девлет ву. Рякъ вариди ишлетмиш апIруб, варидиз сабпи нубатнаъ лазим шлуб ву. Ихь рякъяр, гьаммишан рас апIури, ухьу дюрхну ккунду, гьаз гъапиш дурар къайдайиан удучIвиган, рас апIувалин ляхнар кIули гъахуз пулин аьхю харжар лазим шулу. Хъа гьар йисан бицIи-бицIи рас апIувалин ляхнар кIули гъахури гъахьиш, рякъяр къайдайиан удучIвидар. Эгер улихьди рякъяр рас апIувалин гъайгъушнаъ айиб гъулаъ ерлешмиш дубхьнайи гъулан мяишатдин (совхоздин) кIулар вуйиш, гьамус гъулан агьалйир гъулан администрацияйиз ясана райондиъ ерлешмиш дубхьнайи рякъярин участокдин кIулиъ айидарихьна илтIикIуру.
Табасаран райондин рякъяр рас апIувалин ляхнар фици кIулиз гъягъюраш аьгъю апIбан бадали, узу «Табасаран райондин 33-пи нумрайин ДЭП» АО-йин аьхюну инженер Уьсман Аьлимирзаевдихьна илтIикIнийза.
– Уьсман Гьяжиибрагьимович, 2022-пи йисан Табасаран райондиъ рякъяр рас апIбан ляхнариз фукьан дакьатар харж гъапIунчва?
– 2022-пи йисан 12 вазлин арайиъ республикайин ва райондин мяна айи рякъяр рас апIбан хьадан ва кьюрдун ляхнариз «НЭМА» ООО-йи – 22943230,00 манат харж дапIна. Дурарикан Дербент–Хючна–Хив республикайин мяна айи рякъюн 16-пи километриан 67-пи километриз чIукI рас апIуз – 9046940,0 манат; Мамедгъала–Хючна республикайин мяна айи рякъюн 7-пи километрйиан 27,8 километриз вуйи пай рас апIбан ляхнариз – 3050201,0 манат; «Кавказ»–СиртIич–ТIаттил республикайин мяна айи рякъюн 12-пи километриан 46 километриз 5582193,0 манат; райондин мяна айи 96 километр рякъяр рас апIуз 5263896,0 манат харж гъапIну. Дидланра савайи, рякъяр дюз алаувалинра саб хайлин ляхнар тамам дапIна, асфальтдиъ айи ичIарра иркна, жяргъял алабхьну ккуни рякъярра, зиълан думу алабхьну, 381,80 тонна асфальтобетонра харж дапIну, къайдайиз духьна.
– Учву 2022 -пи йисан фицдар программйириъ иштирак гъахьунчва?
– Гьамусяаьт «Дагъустан Республикайин муниципальный рякъяр» кIуру программайиъ иштирак шулача.
Гьадму программайиинди 2022-пи йисан 28-пи ноябриъ «НЭМА» ООО-йи «СЭЗ» МКУ-йихъди дийитIнайи №25 – Е/2022 йикьрариинди, ккудубшу йисан Табасаран райондин ТIивак гъулан кючйириин асфальт улубзбан ляхнар тамам дапIна. Думу ляхнариз 551860,0 манат харж гъабхьну.
Хючнаъ Больницайин кючейиъ асфальт улубзну ккудубкIну, душваз 597627,0 манат дакьатар харж гъапIну. Хючнаъ илтIикIру кючейиъ асфальт улубзбан ляхнарра тамам дапIну ккудукIну. Душвазра 599080,80 манат харж гъапIну.
2022-пи йисан хьубпи мартдиъ «НЭМА» ООО-йи «Дагавтодор» ГКУ-йихъди дийитIнайи №15/22 – РЕМ/Р йикьрариинди, Дербент–Хючна–Хив рякъхъан Заан Ягъдигъна гъябгъру рякъюн шубуб километриин асфальт улубзну, душваз 41503977,90 манат, 2607,0 тонна асфальтобетон харж гъапIну.
Дербент–Хючна–Хив рякъюн 16-пи километриан 18-пи километриз кьюб километр рякъ’ин 30430000,0 манатдин 3534,60 тонна асфальтобетон улубзну.
2022-пи йисан 30-пи июндиъ «СЭЗ» МКУ-йихъди гъийитIу йикьрариинди, СиртIич гъулаъ Лениндин ччвурнахъ хъайи кючейиинра асфальт улубзбан ляхнар дапIна. Душвазра 1248860 манат пул харж дапIна, 193 тонна асфальтобетон улубзна.
ГьепIил гъулаъ илтIикIру кючейиин 418 тонна асфальт улубзну, думу ляхнар апIуз 2614920,10 манат харж гъапIну.
АхьтIарин саб кючейиъ 3015390,0 манатдин асфальт улубзбан (580,20 тонна асфальтобетон) ляхнар тамам дапIна.
Дагъниан Гюгьрягъна гъягъру рякъ’ин асфальт улубзбан ляхнариз 3042190,0 манат удубчIвну ва 372,0 тонна асфальтобетон харж гъапIну.
Хючна гъулаъ Уьсмановдин кюче-йигъ, 947350,0 манат ва 167,0 тонна асфальтобетон харж дапIну, 44-пи хулхьан 81-пи хулахьна асфальт улубзну.
Хючнаъ Больницайин кючейиъ 4 хизан яшамиш шулайи хуларихъна асфальт улубзну, мархь гъубгъиган шид гъябгъру архарра рас апIбан ляхнариз 969729,50 манат ва 110, 3 тонна асфальт харж гъапIну.
– Кьюрдун вахтна рякъяр лазим вуйи къайдайиъ уьрхюз фицдар гьязурлугар дапIначва?
– Йифар дургъну, рякъяр читин гьялнаъ гъахьиш, дурар марцц апIуз, техникара, инсанарра гьаммишан гьязурди гъитнача. Йиф марцц дапIну, миркк йивнайи рякъяриин тялукь материал алабхьбан бадали, лазим вуйи техникара гьязурди айич – 1 КДМ, экскаватор, автогрейдерар, бульдозерар, жара машинариъ гъагъ абхьру машин. Мидланра гъайри, рякъяриин миркк дибрисбан бадали, дурариин алабхьру, кьилахъди кибикьнайи материал кьюрд улубкьайиз вахт ккимиди гьязур гъапIнийча. Лап хатIалу йишварихь, рякъюн учIру ва тиквал айи мурччвариин алабхьуз, кьилахъди дибикьнайи гъум гъабхунча.
