Му конкурс аьхиримжиб дар
Зубайдат Шябанова
Кьюб гьяфта улихьна «Табасарандин нурар» газатдиъ, цци октябрь вазлин аьхирариъ Москва шагьриъ багъри юрд ахтармиш апIбан дарсариан жигьилариз аьгъювалар туврайидарин арайиъ Варихалкьарин VIII конкурсдиъ Табасаран райондин гимназияйин аьгъюваларинна тербияйин цирклиан директорин заместитель, инглис чIалнан мялим ва багъри юрд аьгъю апIбан «ЧIиви ирс» кружок гъабхурайи Диана Къурбанова гъалиб хьуваликан мялумат тувнийча.
Диана Агъакеримовна Къурбанова (шиклиъ) 1981-пи йисан Табасаран райондин Хючна гъулаъ бабкан гъахьну. Гьадушваъ 1998-пи йисан 1-пи нумрайин кьялан мектеб ккудубкIну, Дагъустандин мялимар гьязур апIру университетдин харижи чIаларин факультетдик урхуз кучIвру. 2003-пи йисан думу ккудубкIну, чан багъри мектебдиз инглис чIал кивру мялимди ляхуз гъафну.
«Узу дарсар кивуз хъюгъю вахтарин ва гьамусдин бицIидар, икибаштIан, тевуз шулдар. Улихьди харижи чIал дубгърудариз айиб мектебдин китаб ва мялимтIан дайи. Гъи гьарсар бицIирин хилиъ гаджет а. Дурар инглис чIалнахъди бицIивахтнаанмина таниш шула. Дурариз гьамус чIал дубгъуз рягьятди ву. Гъи чпиз лазим вуйи мялуматарихьна бицIидариз Интернетдин раккнар арццна. Хайлин программйир инглис чIалниинди ву. Тамашйирихьна ва программйирихьна маракь аьхюб вуйи баяр-шубари харижи чIал дубгъуз аьлава рякъяр агура. Мидланра гъайри, Интернетдиъ фунуб ккунш харижи, хъа асас вуди инглис чIалнаан онлайн дарсар кивра, гьарсар абайихьан-бабхьан репетитор гъадагъуз шулу.
Гъи компьютерин, телефондин мумкинвалар ишлетмиш апIури, баяр-шубари, мялимдин кюмек дарди, чпиз лазим вуйи гафар таржума апIура. Яни гьаму деврин урхурайидариз хайлин мумкинвалар духьна», – ктибтура Диана Къурбановайи чан ляхникан.
Мялимвалин пише Диана Къурбановайи хабарсузди ктабгъуб дар. Дугъан адашра, дадара мялимар ву. Адаш Агъакерим Ниматуллаевич Ханягьмадов сифте Арак гъулаъ, хъасин Хючна гъулан 1-пи нумрайин мектебдиъ хайлин йисари физикайинна математикайин дарсар кивну, гъи райондин образованиейин управлениейиъ лихура. Дада Тамам Гьямзатовна Ханягьмадовайира эвелиъ Арак гъулаъ дарсар киври гъахьну. Гьамусяаьт дугъу Хючна гъулан лицейдиъ ва райондин гимназияйиъ физикайин дарсар кивра. Мялимди лихури, Тамам Гьямзатовнайин 45 йистIан артухъ ву. Хизандиъ дурариз хьур велед гъахьну: 4 риш ва сар бай. Дурарикан шубур шуру адашдин ва дадайин пише гъадабгъну.
Диана Къурбанова 2024-пи йисан Москва шагьриъ кIули гъубшу классдин руководителарин конкурс-форумдиъ, 2025-пи йисан мялимарин арайиъ «Науки юношей питают» ва образованиейин жара конкурсариъ гъалиб гъахьну. Дугъу олимпиадйирихьна гьязур гъапIу хайлин урхурайидарира ужудар аьгъювалар улупну. Табасаран райондин гимназияйин директорин заместителди думу 2014-пи йисхъанмина лихура. Аьхиримжи конкурсдикан улхури, ич сюгьбатнаъ Диана Къурбановйи гьамци гъапну:
«Конкурсдикан узуз Интернетди мялуматариан аьгъю гъабхьунзуз. Улихьна йисан гьадму тешкилатди тешкил гъапIу жара конкурсдиъ ич гимназияйин мялим иштирак гъахьнийи. Дугъура пешкешнан йишв гьазанмиш гъапIнийи. Гьаму йисан узура думу конкурсдиъ иштирак хьуз ният гъапIунза. Сабпи этапдиъ документар ва проект хътаунза. Кьюбпи этапдиз видеоролик гьязур дапIну ккундиийи. Ич видеоролик жюрийин вакилариз кьабул гъабхьну, ва дурари узуз Москва шагьриз финалиъ иштирак хьуз теклиф гъапIну. Финалин пайназ узу бицIидарихъди гъабхурайи ляхникан проект гьязур дапIну, ич «ЧIиви ирс» кружокди гъабхурайи ляхникан, яни Табасаран райондин сяняаьткарвалариз бахш дапIнайи проект гьязур гъапIунза. Жюрийи йиз проектдиз заан кьимат дивну.
Узухъди конкурсдиъ иштирак шулайидарикан улхуруш, узуз гизафси Оренбург областдиан тухмарин ва хизандин тарихи ядиграрикан вуйи проект кьабул гъабхьунзуз. Думу мялим, дугъриданна, чан проектдин зиин гизаф дилихнайи. Саб-швнуб хизандихъди гафар-чIалар дапIну, дурарин ядиграрикан ва аьдатарикан аьхю ва маракьлу проект гьязур гъапIнийи.
Хъа Краснодар шагьриан вуйи мялимдин проект бицIидар интерактив къайдайиинди тербияламиш апIбаз бахш дапIнайиб вуйи. Конкурсдиъ узу хайлин мялимарин тажрубайихъди таниш гъахьунза. Му жюрейин конкурсариъ иштирак хьували мялимдин пишекарвал за апIуру ва дугъаз ужуб тажруба тувру.
Пуз ккундузузки, ич гимназияйин кIулиъ айи Элина Атлухановнайи мялимарик вари конкурсариъ иштирак хьуз аьшкь капIри, чахьан шлу кюмек туври шулу. Гьацир регьбер кIулиъ айиган, мялимаринра, урхурайидаринра хъуркьувалар заандар шулу», – гъапну сюгьбатнан аьхириъ Диана Къурбановайи.
Дианайи чав гележегдиъра образованиейин цирклиан гьам региондин, гьам Урусатдин дережайин конкурсариъ иштирак шлуваликан гъапнийи. Гъит дугъан ччвур ухьуз хъана ебхьри.